Bạn có biết năm 2023 có tới 2 tháng 2 âm lịch?

Thứ Sáu, Ngày 17 Tháng 3, 2023, 20:24Đăng bởi: Admin


 

Năm âm lịch Quý Mão (2023) là năm nhuận và có 2 tháng 2 nhưng lý do đằng sau là gì?

Mặc dù dương lịch (lịch Gregory) đã được áp dụng rộng rãi nhưng ảnh hưởng của lịch cổ (hay gọi là âm lịch) vẫn rất sâu rộng đối với văn hóa Việt Nam. Âm lịch được dùng xác định các ngày đầu tháng, ngày Rằm, các ngày lễ, Tết, Trung thu...

Là thành quả nghiên cứu sâu sắc, lâu dài của người xưa, lịch âm (gọi đúng là lịch âm dương vì có sử dụng cả chu kỳ Trái đất quay quanh Mặt trời chứ không chỉ tương tác với Mặt trăng), có nhiều điều huyền cơ ảo diệu và chưa thực sự dễ hiểu với "dân ngoại đạo". Nhiều người thắc mắc tại sao lại có năm nhuận âm lịch và làm thế nào để biết tháng nhuận rơi vào tháng mấy?

 

Để trả lời các câu hỏi này, chúng ta cần nắm rõ một vài khái niệm trước, đó là điểm sóc, hoàng đạo và trung khí.

Điểm sóc: Thời điểm mà Mặt trăng, Mặt trời và Trái đất cùng nằm trên một đường thẳng, Mặt trăng nằm ở giữa và quay nửa tối về phía Trái đất. Đây là thời điểm trăng non, giúp xác định ngày đầu tiên của tháng âm lịch. Khoảng cách giữa 2 điểm sóc là 29,53 ngày.

Điểm sóc
Điểm sóc là khi Mặt trăng nằm giữa đường thằng giữa Trái đất và Mặt trời, quay nửa tối về phía Trái đất.

 

Hoàng đạo: là một khái niệm được sử dụng trong thiên văn học và chiêm tinh học để chỉ đường đi mà Mặt trời di chuyển trên quỹ đạo xung quanh Trái đất. Tất nhiên vì thực tế là Trái đất xoay quanh Mặt trời, nên nói dễ hiểu nó là một đường ảo được chia thành 12 phần bằng nhau.

Ecliptic: hoàng đạo, đường di chuyển tưởng tượng của Mặt trời trên thiên cầu.
Ecliptic: hoàng đạo, đường di chuyển tưởng tượng của Mặt trời trên thiên cầu.

Trung khí: Đơn giản là các điểm mốc chia hoàng đạo thành 12 phần bằng nhau. Trong đó, có 4 trung khí quan trọng nhất mà ai cũng nên biết là xuân phân, hạ chí, thu phân, đông chí.

Khi nắm được những điểm này, ta đi vào câu hỏi đầu tiên: Tại sao phải có năm nhuận âm lịch?

Trước hết, lịch âm dựa vào Mặt trăng để chia tháng, mỗi tuần trăng là 1 tháng và ngày bắt đầu là ngày có thời điểm sóc. Mỗi tuần trăng dài 29,53 ngày, vậy nên để dễ tính, người ta quy ước mỗi tháng âm lịch có 29 hoặc 30 ngày. Tháng âm có 30 ngày là "tháng đủ" và tháng có 29 ngày là "tháng thiếu".

 

Do 1 tháng âm trung bình dài 29,53 ngày, nên 12 tháng sẽ dài 354,36 ngày, còn kém năm dương lịch khoảng 10 ngày. Để 2 lịch không bị lệch nhau quá nhiều qua thời gian, người ta tiếp tục sử dụng phương pháp "tháng nhuận", tức cứ 2 hoặc 3 năm/lần, sẽ có 1 năm âm lịch dài 13 tuần trăng. Năm âm lịch nhuận sẽ có tới 384-385 ngày.

Để biết năm nào là năm nhuận không khó. Người xưa đã quy ước cứ 19 năm thì có 7 năm nhuận. Các năm nhuận sẽ rơi vào năm số 3, 6, 9, 11, 14, 17, 19 của chu kỳ 19 năm. Để biết năm nào nhuận, cứ lấy năm dương của nó chia cho 19, ra số dư tương ứng 3, 6, 9, 11, 14, 17, 19 thì đó là năm nhuận.

Năm 2023 chia 19 dư 9, vậy nên năm âm lịch tương ứng của nó tức Quý Mão là năm nhuận.

Tiếp theo, ta đi tìm tháng nhuận âm lịch - tức là tháng được lặp lại để năm nhuận có 13 tháng. Việc này thực ra cũng không khó, chỉ cần biết tháng nào không có trung khí thì tháng đó có thể dùng làm tháng nhuận.

Nếu trong năm có nhiều tháng âm lịch không chứa trung khí thì ta lấy tháng đầu tiên không có trung khí sau đông chí làm tháng nhuận. Tháng Giêng và tháng Chạp thì là ngoại lệ, không bao giờ nhuận. Do năm nay tháng 2 âm lịch thỏa mãn các điều kiện trên, nên theo quy ước được lặp lại làm tháng nhuận.




Gia đình

Người đàn ông gần 100 tuổi vẫn có thể có con ở Ấn Độ

Người đàn ông gần 100 tuổi vẫn có thể có con ở Ấn Độ

Ramjit Raghav, một người nông dân ở làng Kharkhoda, Haryana, Ấn Độ, đã trở thành tâm điểm chú ý của truyền thông quốc tế khi ông lần đầu tiên lên chức bố vào năm 2010 ở tuổi 94.
Cặp song sinh dính liền dùng chung một cơ thể suốt 34 năm giờ sống như thế nào?

Cặp song sinh dính liền dùng chung một cơ thể suốt 34 năm giờ sống như thế nào?

Sau 34 năm, Abigail và Brittany Hensal vẫn dính liền toàn bộ phần thân với nhau nhưng cuộc sống của họ đã có nhiều sự đổi thay.
Vì sao 2024 bị gọi là năm Góa Phụ, không nên kết hôn ở Trung Quốc?

Vì sao 2024 bị gọi là năm Góa Phụ, không nên kết hôn ở Trung Quốc?

Nhiều người dùng mạng xã hội ở Trung Quốc đại lục cho rằng vì 2024 là năm Góa Phụ nên sẽ không may mắn khi kết hôn,

Cuộc Sống

Vì sao voi châu Á khi còn nhỏ lại có lông dài còn voi châu Phi thì không?

Vì sao voi châu Á khi còn nhỏ lại có lông dài còn voi châu Phi thì không?

Voi châu Á con có lớp lông dài màu nâu sẫm bao phủ cơ thể khi mới sinh, thường rụng đi trong vòng vài tháng đầu đời.
Vì sao nước Úc có nhiều mèo hoang vẫn còn nhiều chuột?

Vì sao nước Úc có nhiều mèo hoang vẫn còn nhiều chuột?

Úc là một quốc gia độc đáo với hệ thống động vật hoang dã phong phú và đa dạng.
Nguyên nhân gì khi El Nino lại khiến con người hắt xì nhiều hơn?

Nguyên nhân gì khi El Nino lại khiến con người hắt xì nhiều hơn?

Cứ sau vài năm, El Nino lại xuất hiện ở Thái Bình Dương đang có tác động tiêu cực đến những người bị dị ứng. Bạn có thể bị hắt hơi và sụt sịt nhiều hơn. Tại sao vậy?

Kết nối yêu thương

Cùng người yêu du ngoạn cảnh đẹp nơi địa đầu Tổ quốc

Cùng người yêu du ngoạn cảnh đẹp nơi địa đầu Tổ quốc

Biết được Hà Giang có nhiều cảnh đẹp và ấn tượng với các em bé vùng cao cùng hoa tam giác mạch, hai bạn trẻ đã sắp xếp công việc để đi đến nơi đã ấp ủ từ lâu.
Phía Nam thủ đô Tokyo có thêm 1 hòn đảo mới hình thành

Phía Nam thủ đô Tokyo có thêm 1 hòn đảo mới hình thành

Các nhà nghiên cứu Nhật Bản cho biết một vụ phun trào núi lửa dưới đáy biển gần đây đã dẫn đến hình thành một hòn đảo mới gần đảo Iwo Jima, cách thủ đô Tokyo khoảng 1.200km về phía Nam.
Cô gái có 3.000 người đăng ký làm bạn trai

Cô gái có 3.000 người đăng ký làm bạn trai

Hà Lan- Vera Dijkmans, 23 tuổi, đã rất choáng váng khi nhận được hơn 3.000 đơn đăng ký làm bạn trai sau 24h kể từ khi thông báo tuyển bạn trai trên mạng.

bạn có thể quan tâm đến

bài viết mới nhất

Các trường hợp nào bị tạm hoãn xuất cảnh? Thời gian bao lâu?

Các trường hợp nào bị tạm hoãn xuất cảnh? Thời gian bao lâu?

Luật sư Hoàng Thị Hương Giang, Đoàn luật sư TP. Hà Nội cho biết, theo quy định tại khoản 7 Điều 2 Luật xuất cảnh nhập cảnh của công dân Việt Nam 2019 thì tạm hoãn xuất cảnh là việc dừng, không được xuất cảnh có thời hạn đối với công dân Việt Nam.
Hạt sen nấu thứ này ngon lại bổ dưỡng khí huyết dồi dào

Hạt sen nấu thứ này ngon lại bổ dưỡng khí huyết dồi dào

Nói là món ăn trường sinh bất lão thì cường điệu nhưng không thể không thừa nhận, hạt sen đúng là một báu vật, vị rất thơm và ngon, có thể chế biến thành nhiều món như canh hạt sen, cháo hạt sen, chè hạt sen
Tham quan 2 bản du lịch cộng đồng hấp dẫn ở Điện Biên

Tham quan 2 bản du lịch cộng đồng hấp dẫn ở Điện Biên

Những bản du lịch cộng đồng hấp dẫn khi đến Điện Biên là: Bản Tả Kố Khừ; Bản Che Căn; Bản Mển.
Chủ kênh YouTube: Ẩm thực mẹ làm được vào Forbes 30 Under 30 châu Á

Chủ kênh YouTube: Ẩm thực mẹ làm được vào Forbes 30 Under 30 châu Á

Ngày 16/5, tạp chí Forbes công bố danh sách 30 Under 30 Asia 2024, gồm những nhân vật dưới 30 tuổi tại châu Á có thành tích nổi bật trong nhiều lĩnh vực khác nhau.
Nhóm phụ nữ dừng xe nhảy nhót trước đầu ô tô ở Đà Lạt

Nhóm phụ nữ dừng xe nhảy nhót trước đầu ô tô ở Đà Lạt

Theo thông tin từ Báo Người la động, khoảng 13h45 ngày 17/5, theo camera hành trình của một ô tô lưu thông trên đường Hoa Phượng Tím thuộc Khu du lịch quốc gia hồ Tuyền Lâm (TP.Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng)
Hiện tại, 9 người bị sóng cuốn, 2 người tử vong, 1 mất tích ở biển Đà Nẵng

Hiện tại, 9 người bị sóng cuốn, 2 người tử vong, 1 mất tích ở biển Đà Nẵng

Ngày 19/5, Ban Quản lý bán đảo Sơn Trà và các bãi biển du lịch Đà Nẵng thông tin về vụ đuối nước khi tắm biển khiến 2 người tử vong, 1 người mất tích trên địa bàn.